Cümle Türleri

Yükleminin Türüne Göre Cümleler

A) İSİM CÜMLELERİ

Yüklemi isim veya isim soylu sözcük olan cümlelerdir.

isim soylu sözcükler (isim, zamir, fiilimsi, edat vb.) ek-fiil alarak cümlede yüklem olabilir.

– Doğanın canlanmasının sebebi baharın gelişidir. (Yüklem fiilimsi)

– En sevdiği mevsim yazdı. (Yüklem isim)

– Çalışkanlık konusunda sen de Yusuf gibisin. (Yüklem edat grubu)

– Beni okumaya teşvik eden kişi sendin. (Yüklem zamir)

B) FİİL CÜMLELERİ

Yüklemi çekimli fiil olan cümlelerdir.

– Baharın gelmesi ile doğa canlanır.

– Deftere bir şeyler yazdı.

– Sen de Yusuf gibi çalışıyorsun.

– Beni okumaya sen teşvik ettin.

Not:

Ek-fiil, isim soylu sözcüklere gelerek onların cümlede yüklem olmasını sağlar.

– Kız kardeşi cok eğlenceli biriymiş.

Bu cümlede isim olan “biri” sözcüğüne “-miş” ek-fili getirildigi için bu sözcük yüklem olmuştur.

Bu görevde kullanılan ek-fiiller şunlardır:

“-dir” (Ek-fiilin geniş zamanı)

“-imiş” (Ek-fiilin duyulan geçmiş zamanı)

“-ise” (Ek-fiilin şartı)

“-idi” (Ek-fiilin görülen geçmiş zamanı)

Not:

Fillerin alışılagelmiş kip ekleri ile çekiminin dışında -mekte” eki ile çekimlenerek şimdiki zaman anlamı kazandığı kullanımlara dikkat etmek gerekir. Yüklemi, “fiil+mekte” kalıbı ile olusturulan cümleler de fiil cümlesidir.

Kızıl havaları seyret ki akşam olmakta. (Akşam oluyor)